شافلان (پشتون زرغون) و آرامگاه سلطان زید
ولسوالی پشتونزرغون (شافلان) از مناطق تاریخی هرات است که در قلمرو هریرود قرار دارد. گفته میشود که این نام از دوران کهن باقی مانده و نمادی از هویت تاریخی منطقه است. هریرود از میان آن عبور کرده و زمینهای زراعتی را سیراب میکند.در سال ۱۳۲۰ خورشیدی، نام شافلان بدون دلیل مشخصی به پشتونزرغون تغییر یافت. این منطقه بین دو رشتهکوه قرار دارد و دارای درههای سرسبز و مناظر طبیعی زیباست. نام شافلان در ضربالمثلهای قدیمی هراتیها نیز آمده است.مارآباد، یکی از قریههای کهن این ولسوالی، در منابع تاریخی ذکر شده و مقدسی از برنج شافلان تمجید کرده است. همچنین، حافظ ابرو در دوره تیموریان از باغستانهای این منطقه یاد کرده و به موقعیت جغرافیایی آن در شرق و جنوب هرات اشاره نموده است.قریه سلیمی، از مناطق تاریخی شافلان، محل آرامگاه سلطان زید است که مردم او را “سلطان عزیز پیغمبر” مینامند. زید، فرزند معاویه بن عبدالله بن جعفر طیار، برادر سید عبدالله است که در کهندژ هرات مدفون میباشد. وی و برادرش حسن در جنبش عبدالله بن معاویه شرکت داشتند.عبدالله بن معاویه که در علم و شجاعت نامآور بود، به دلیل مبارزاتش ناچار به هجرت شد. ابومسلم مروزی دستور دستگیری او را داد و پس از فریب وی، او را به قتل رساند. گفته میشود که سلطان زید در روستای بیچقی سکونت داشته و در همانجا درگذشته است.در کنار آرامگاه، حوضی سرپوشیده وجود دارد که نیاز به مرمت دارد. مسجد جامع نزدیک آن نیز توسط حاجی احمدقلیخان جمشیدی ساخته شده است. همچنین، در دوره تیمورشاه درانی، املاک چهارحیات به صوفیان اسلام واگذار شد و بعدها میان آنها و نوروزعلیخان تبادله گردید.گنبد آرامگاه سلطان زید با خشت پخته ساخته شده و دارای سه ایوان در شمال، جنوب و شرق است. این بنا فاقد کتیبه و تزئینات است، اما همچنان از اماکن تاریخی و فرهنگی مهم منطقه محسوب میشود
شاید دوست داشته باشید.
